Informatie voor kandidaten en partijen

Op deze pagina vind je informatie voor potentiële partijen en kandidaten. Deze pagina wordt richting de verkiezingen steeds verder gevuld.

Richting de verkiezingen communiceren we ook rechtstreeks met partijen via de mail. Gaat jouw partij deelnemen aan de waterschapsverkiezingen? Meld dan de contactpersoon van jouw partij aan bij [email protected] zodat we je in de mailinglijst kunnen opnemen.

Officiële publicaties van HDSR of van het centraal stembureau worden daarnaast ook gepubliceerd op overheid.nl. De bekendmakingen kun je ook zien via hdsr.mom/bekendmakingen.

Op woensdag 17 maart zijn de waterschapsverkiezingen. Naast stemmen, kun je je ook kandidaat stellen voor het algemeen bestuur van HDSR. Op de website van de Kiesraad staan de vereisten om kandidaat te zijn (Kandidaten | Kiesraad.nl).

Je kunt op drie manieren meedoen aan de waterschapsverkiezingen:

  • Je kunt solliciteren op een geborgde zetel bij LTO Noord (ongebouwd) of VBNE (natuur). Neem contact op met de koepelorganisaties voor meer informatie.
  • Je kunt aansluiten bij een bestaande politieke partij. Neem contact op met die partij voor meer informatie.
  • Je kunt met een nieuwe partij of groepering meedoen aan de waterschapsverkiezingen.

Een politieke partij die onder een bepaalde naam (‘aanduiding’) wil meedoen aan de waterschapsverkiezingen, moet die naam mogelijk registreren bij het centraal stembureau van HDSR. Ook bestaande partijen die al zijn geregistreerd, moeten hun registratie mogelijk aanvullen of aanpassen voor de waterschapsverkiezingen van 2027. Meer informatie vind je op de pagina Registratie.

Alle partijen die willen meedoen aan de verkiezingen, moeten op tijd een geldige kandidatenlijst inleveren. Meer informatie vind je op de pagina Kandidaatstelling.

Bij verkiezingen hoort ook campagne voeren. De gemeenten in het gebied van HDSR bepalen op welke manier campagne gevoerd mag worden in die gemeente. Meer informatie vind je op de pagina Campagne.

Na de verkiezingen wordt de uitslag vastgesteld. Ben je verkozen of door de koepelorganisatie benoemd op een geborgde zetel? Meer informatie over wat er gebeurt ná 17 maart 2027 vind je op de pagina Benoeming en installatie.

Belangrijke data

In het verkiezingsproces moeten HDSR, partijen en kandidaten elk bepaalde stappen doorlopen. In de verkiezingskalender(opent in nieuw venster) van de Kiesraad vind je alle belangrijke deadlines.

  • 21 december 2026: laatste mogelijkheid registratie politieke partijen.
  • 25 januari tot en met 29 januari 2027: gelegenheid voor voorcontrole van de kandidaatstellingsformulieren. Het is niet verplicht om gebruik te maken van de voorcontrole maar wordt wel dringend geadviseerd.
  • 1 februari 2027: dag van de kandidaatstelling.
  • 2 februari 2027: besloten zitting van het centraal stembureau voor onderzoek kandidatenlijsten.
  • 3 en 4 februari 2027: herstellen verzuimfouten.
  • 17 maart 2027: dag van stemming

  • 19 maart 2027: beoogde datum voor voor de bekendmaking van de voorlopige uitslag.

  • 25 maart 2027: vroegst mogelijke datum definitieve uitslag.
  • 31 maart 2027: installatie nieuwe algemeen bestuur.

Een aandachtspunt voor potentiële kandidaten en partijen: De periode tussen de vaststelling van de definitieve uitslag (op zijn vroegst op donderdag 25 maart 2027) en de installatie van het nieuwe algemeen bestuur (op woensdag 31 maart 2027) is heel kort. Daar zit bovendien het Paasweekend tussen. De kans is groot dat kandidaten op Goede Vrijdag 26 maart 2027, in het Paasweekend of op dinsdagochtend 30 maart 2027 handelingen moeten verrichten, zoals het aanleveren van documenten op het kantoor van HDSR (te Houten), om op 31 maart 2027 geïnstalleerd te kunnen worden.

De data hierboven worden richting de verkiezingen toe nog verder aangevuld. Als partij blijf je altijd zelf verantwoordelijk voor het tijdig zetten van de juiste stappen om mee te kunnen doen aan de waterschapsverkiezingen 2027.

Profiel hoogheemraad voor partijen

Het uitgangspunt bij waterschappen is dat een hoogheemraad (dagelijks bestuurder) ook lid is van het algemeen bestuur. Het is daarom verstandig als partijen bij het samenstellen van de kandidatenlijsten al nadenken over mogelijke kandidaten voor de rol van hoogheemraad.

HDSR heeft een profiel opgesteld voor de functie van hoogheemraad. Dit profiel kun je als hulpmiddel gebruiken om te kijken of kandidaten op de lijst eventueel ook ambitie hebben als hoogheemraad.

Bekijk het profiel op deze pagina: Profiel hoogheemraad

Diversiteit

Diversiteit is een belangrijk thema bij de samenstelling van de kandidatenlijst. HDSR wijst u daarom graag op een aantal (digitale) hulpmiddelen die partijen kunnen gebruiken bij het samenstellen van de lijst:

  • Voor de gemeenteraadsverkiezingen is een magazine uitgebracht getiteld ‘Een raad van en voor iedereen’. De lessen en inzichten hieruit kunnen ook worden toegepast op de kandidatenlijsten voor de waterschapsverkiezingen.

De inhoud van de bovengenoemde hulpmiddelen is niet van HDSR en HDSR is daarmee niet verantwoordelijk voor de inhoud hiervan.

Integriteit (kandidaat-)hoogheemraden

Bestuurlijke integriteit komt prominent terug in het proces van coalitievorming, portefeuilleverdeling en benoeming hoogheemraden.

Kandidaat-hoogheemraden moeten in ieder geval rekening houden met het volgende:

  • Kandidaat-hoogheemraden moeten een risicoanalyse integriteit doorlopen. Dit was binnen HDSR al een vaste stap in het benoemingsproces en wordt nu verplicht op grond van een nieuw wetsvoorstel.
  • De dijkgraaf en de secretaris-directeur van HDSR bespreken de uitkomsten van de risicoanalyse met de kandidaat-hoogheemraad. De kandidaat-hoogheemraden en dijkgraaf bespreken de uitkomsten van de risicoanalyses voorafgaand aan de portefeuilleverdeling. Om dit mogelijk te maken, wordt uitgezocht op welk moment tijdens de coalitieonderhandelingen de risicoanalyse plaats moet vinden.
  • Kandidaat-hoogheemraden moeten bij hun benoeming een VOG kunnen overleggen.

Meer informatie over integriteit? Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft een handreiking opgesteld met verschillende tools voor de integriteit en weerbaarheid van kandidaat-volksvertegenwoordigers. Tools voor de integriteit en weerbaarheid van kandidaat-volksvertegenwoordigers

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft een brief gepubliceerd met informatie over de werving- en selectieprocedure van kandidaatsleden algemene besturen waterschappen

Lees de brief hier: Brief van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.